دانلود پایان نامه

مسائل واقعي به طراحان در پيشبرد چنين پروژه هايي و راه حلهاي آن برداشته نميشود و در نتيجه از اين تلاش هم طرفي بر نمي بنديم و درسي نمي آموزيم . (شيخ الاسلامي ، بيژن(1382) ، برنامه ريزي و طراحي بيمارستان ، تهران )
2-32 وضعيت کنوني بيمارستان سازي در کشور و مشکلات آن
طي بيست سال گذشته طرح هاي بيمارستاني زياد تهيه شده و به مرحله اجرا در آمده است . طبق آمار موجود ، فعلا َ حدود 230 بيمارستان با حدود 28556 تخت توسط دولت در دست ساخت است . علاوه بر اين ، وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشکي با احداث حدود 115 واحد بيمارستاني به ظرفيت کل حدود 28000 تخت توسط بخش خصوصي نيز موافقت اصولي کرده است . اين حجم عظيم فعاليت بر پايه کدام برنامه و اصول استوار است و در قالب کدام طرح فراگير صورت مي پذيرد ؟
بيمارستان ها با جان و سلامتي انسانها سر و کار دارند و پاسخگويي آنها به اين رسالت خطير ، مستلزم حداکثر کارآيي اين مجموعه – از عوامل انساني گرفته تا امکانات و تجهيزات آنها – است . هر بيمارستان مجموعه اي است بسيار پيچيده و متنوع از نياز ها ، تضادها ، تجهيزات و امکانات ، بنابراين ، بايد به دقيقترين و کارآمدترين نحوه طراحي شوند تا حاصل کار مقبول گردد .
بدين ترتيب اولاَ ، کار طراحي بيمارستان يک کار گروهي چند تخصصي و محتاج درجات بالايي از هماهنگي تيمي است و ثانياَ تهيه برنامه فيزيکي مناسب و طرح مطلوب مستلزم وجود اطلاعات ، داده ها و معيارهاي اوليه اي است که بدون آنها هيچ تيم طراحي قادر به ارائه کار مطلوب نخواهد بود .
آنچه در زير ارائه مي شود مجموعه اي از مشکلاتي است که در همان قدم اول در مقابل تيم طراحي بيمارستان قرار ميگيرد .
اولين اشکال را شايد بتوان در شبکه بهداشتي -درماني کشور جست . جمهوري اسلامي ايران داراي يک شبکه بهداشتي -درماني است . خانه هاي بهداشت روستاها به وسيله اين شبکه به مراکز بهداشت روستايي و در نهايت به مراکز بهداشت شهري پيوند مي يابند ، ولي به مجرد ارجاع بيمار ، از مراکز بهداشت شهري به مراکز درماني به ويژه بيمارستان ها ، اين شبکه کاآيي خود را از دست مي دهد . چنين به نظر مي رسد که احداث بيمارستان هاي جديد در قالب طرح سنجيده شبکه جامع بهداشتي – درماني صورت نمي پذيرد .البته پايين بودن تعداد تخت هاي بيمارستاني به نسبت جمعيت کشور در مقايسه با استانداردهاي قابل قبول در شهرهاي در حال توسعه و نياز شديد به احداث فضاهاي درماني در سطح مملکت سبب گرديده که اشکالات احداث نابجاي ساختمان ها و بخش هاي بيمارستاني چندان چشمگير نباشد . مع ذالک باز هم مشاهده مي شود که بعضي از فضاهاي درماني شناخته شده بدون کادردرماني و با بيماراني معدود ، تقريبا َ بلا مصرف مانده اند و در بسياري نقاط ديگر ، فضاهاي درماني آن چنان با ازدحام مراجعان مواجه اند که ارائه خدمات درماني قابل قبول ميسر نمي گردد .
در طرح و احداث بيمارستان ها ، مطالعات امکان سنجي ضروري صورت نمي گيرد . در انتخاب زمين مناسب نيز بررسي عوامل محيطي و فيزيکي به نحو مطلوب انجام نمي شود .
اداره کنندگان و بهره برداران طرح هاي ساخته شده ، بر مبناي خط مشي ها و روش هاي بهينه ملي و هماهنگ عمل نمي کنند . هر واحد بنا به سليقه و تجربه شخصي مدير وقت سازمان مي يابد . افزون بر اين ، همين روش هاي تجربي رايج و عرفي درست يا نادرست نيز در هيچ جا به صورت مکتوب منعکس نمي گردد تا طراحان بتوانند با مراجعه به آنها کيفيت طرح خود را بالا ببرند و طراحي مناسب را به سامان برسانند .
متولين امور بيمارستان سازي هنوز معيار ها و مباني ملي جامعه براي طراحي ساختمان هاي بيمارستاني تدوين نکرده اند . تيم هاي طراحي معمولا َ طراحي را بر مبناي دريافت هاي شخصي خود از مدارک گوناگون خارجي ، که بر پايه شرايط اجتماعي و اقتصادي کشور شکل گرفته است ، يا بر اساس آرا و تجارب شخصي خود پيش مي برند .
برنامه ريزي کالبدي بيمارستان ها علي الاصول بايد بر مبناي پيشگفته استوار باشد ، ولي به دليل فقدان اين مباني ، اين برنامه ها نه فقط نظم بهينه در طراحي ايجاد نمي کنند ، حتي باعث هرج و مرج و نابساماني در طراحي نيز مي گردند .
استانداردهاي مختلف مربوط به طراحي اجزاي فضاهاي بيمارستان – که علي القاعده است با توجه به تجارب بومي بيمارستان سازي در کشور تدوين شده باشد – وجود ندارد .
سياست ها و رهنمودهاي لازم براي انتخاب نوع تجهيزات مناسب در کشور تدوين نگرديده است و مرکز رسمي نيز براي تعيين و توصيه و تجهيزات و تاسيسات مناسب وجود ندارد .
و از همه مهم تر ، روشهاي وارسي و کنترل طرح هاي اجرا شده در مراحل بهره برداري و جستجوي معايب کار انجام شده در مراحل مختلف طرح و ساخت وجود ندارد و به کار نمي رود .
طبيعي است که نميتوان انتظار داشت مهندسان مشاور تمامي اين اقذامات و مطالعات را ، آن هم براي يک پروژه منفرد ، انجام دهند و اين کار اصولاَ مقدور هم نيست . در واقع ، قسمت عمده اين مطالعات و توصيه ها براي طرح و ساخت بيمارستان ها بايد توسط مسئولان و متولين امر بهداشت و درمان کشور و يا ساير مسئولان ذيربط در سطح کشور انجام گيرد و به عنوان دستورالعمل کلي و معيارها و ضوابط طراحي تدوين گردد .
مراکز درماني و بيمارستان ها با جان و سلامتي انسان ها سر و کار دارند و پاسخگويي آن ها به اين رسالت خطير مستلزم حداکثر کارايي اين مجموعه ، از عوامل انساني گرفته تا امکانات و تجهيزات آن ها است . مرکز درماني مجموعه اي است که بسيار پيچيده و متنوع از نياز ها ،
تضاد ها ، تجهيزات و امکانات ، بنابراين بايد به دقيق ترين و کار آمد ترين نحو طراحي شوند تا حاصل کار مقبول گردد .
اگر توجه به زيبايي و مسائل روانشناختي در طراحي معماري را در کنار عوامل کارايي ، ايستايي و اقتصاد يکي از واجبات فرايند خلق آثار معماري بدانيم ، اين مهم به خصوص در طراحي فضاهاي بهداشتي و درماني مرتبه اي مهم تر را مي طلبد . ايجاد فضاهاي شاداب و آرامش بخش براي مخاطبان فضاهاي درماني که به طور موقت دچار آسيب هاي جسمي و يا روحي شده اند و حتي براي پرسنل زحمتکش جامعه پزشکي که همواره با افراد بيمار و آزرده مواجه هستند ، امري انکار ناپذير مي باشد .
2-33 بخش اداري
2-33-1 ورودي
ورودي بيمارستان بايد به وضوح قابل تشخيص باشد و براي تازه واردها جلب توجه نمايد . تعبيه رامپ هاي ورود خوردو و بيمار در اين ورودي ها اجباري و از ملزومات مي باشد . بهتر است ورودي از لحاظ زيبايي بيشتر شبيه ورودي يک هتل مرتب و تميز باشد . پس از گذشتن از فيلتر ورودي وارد سالن انتظار و پذيرش بيماران مي شويم . اندازه سالن انتظار به ظرفيت تخت بيمارستان و حداکثر تعداد عيادت کنندگان بستگي دارد .
مسيرهاي رفت و آمد عيادت کنندگان ، بيماران و کارکنان از هال به سمت جلو از يکديگر جدا مي شود . از لحاظ کنترل رفت و آمد بايد بتوان دسترسي عمومي از پذيرش به قسمت هاي داخلي و مسيرهاي رفت و آمد کارکنان را مانع شد .هال عمومي ورودي بايد در برگيرنده تلفن هاي عمومي ، کيوسک هاي فروش گل و هدايا ، سالن کافه تريا و يک سري خدمات مانند بانک ، بيمه ، مددکاري و … باشد .
بطور کلي بيمارستان بهتر است براي هر عملکرد اصلي يک ورودي مجزا داشته باشد به نحوي که ورودي اصلي بيمارستان و کادر اداري ، ورودي درمانگاه ، ورودي آمبولانس و اورژانس و ورودي بخش خدماتي اعم از پرسنل و وسايل نقليه مجزا طراحي شوند ( دياگرام2- 1 ). در بيمارستان جايگه ورودي اورژانس از لحاظ سهولت دسترسي بسيار ويژه مي باشد زيرا اولين بخشي که بيمار بد حال به آن رجوع مي کند اورژانس بوده و عمده پذيرش بيمارستان از اين بخش مي باشد .( درگاهي، حسن -،صدرممتاز،ناصر- فرحي، فرزاد ، استانداردهاي بيمارستان )

دياگرام ( 2-1 تفکيک ورودي هاي بيمارستان)
منبع : مهندسين مشاور هفکن / پيشنهاد فني بيمارستان سوانح سوختگي تهران
2-33-2 حوزه رياست ، حوزه مديريت
تحت اين عنوان يک سري عملکردهاي اساسي قرار گرفته که براي اداره بيمارستان ضروري مي باشند ولي وسعت بخش را نخواهند داشت .بعضي از آنها در ارتباط با عموم بوده بايد دسترسي به آنها آسان باشد .با وجود آنکه احتياجات فضايي مديريت زياد نمي باشد بهترين و مستقيم ترين انعکاس دهنده تشکيلاتي هستند که بيمارستان را اداره مي کنند . مديريت بطور آگاهانه و مداوم ارتباط با عموم را مد نظر قرار مي دهد . بهتر است عملکردهاي اداري از جمله مديريت ، بخش رياست ، اتاق مدير بخش پرستاري ، منشي ها ، اتاق هاي جلسات ، اتاق کارمندان اداري ، حسابداري در يک نقطه مرکزي و نزديک به هم و در طبقه اول قرار گيرند .
(منبع : مهندسين مشاور هفکن / پيشنهاد فني بيمارستان سوانح سوختگي تهران )
2-33-3 بايگاني
اين بخش از مديريت يک ارتباط مهم را بين بخش درماني و مديريت به وجود مي آورد .پرونده پزشکي که چارت نيز خوانده مي شود . در ابتداي پذيرش بيمار با نوشتن نام ، آدرس و ساير اطلاعات شخصي بر روي يک صفحه تشکيل مي گردد. در اين پوشه تمام نکات و دلايل آنچه براي بيمار انجام شده از عمليات تشخيصي و اشعه گرفته تا رژيم هاي مخصوص و حتي گزارش کالبد شکافي در صورت مرگ ، تاريخ مرخص شدن و تمام هزينه ها و صورت حساب ها ، مکتوب مي شود . در طول مدتي که بيمار در بيمارستان بستري است پرونده وي در ايستگاه پرستاري نگهداري مي شود و چون اطلاعات آن محرمانه است بايد از ديد عموم دور نگه داشته شود .
به طور کلي عناصر ضروري يک سيستم بايگاني مشابه عناصر کتابخانه خواهند بود . يعني عبارتند از فضاي انبار ، روش موثري براي بايگاني و دسترسي به پرونده ها در هر زمان و فضاهاي کار و اتاق هاي مورد نياز .
2-34 بخش هاي رفاهي جنبي
2-34-1 اقامتگاه براي همراهان بيمار
اقامتگاه جهت اسکان همراه بيماراني است که از شهرهاي ديگر به بيمارستان منتقل شده اند . اين بخش مي تواند بصورت ساختماني مستقل در سايت مورد نظر و يا نزديک به محوطه بيمارستان بوده و يا بصورت قسمتي از ساختمان بيمارستان باشد که در اين صورت لازم است دسترسي به آن به طور مجزا و مستقلاَ از محوطه بيمارستان بوده و همراهان نيازي به حرکت در ميان بخش هاي عمومي و درماني بيمارستان نداشته باشند . همچنين از نظر مکان يابي لازم است در قسمتي کم سر و صدا و دور از دسترس عموم قرار داشته باشد .
2-34-2 مهد کودک
در صورت وجود مهد کودک جهت نگهداري فرزندان پرسنل بيمارستان لازم است که ورودي آن به طور مستقل در محوطه بيمارستان قرار داشته باشد و از داخل ساختمان نيز امکان دسترسي تنها از بخش هاي اداري و غير درماني وجود داشته باشد تا مادران بتوانند در صورت ضرورت در ميان شيفت کاري خود به فرزندانشان دسترسي سريع داشته باشند . لازم است مهد کودک داراي يک حياط خصوصي و به دور از سر و صداي بيمارستان باشد .
آنچه در مورد روابط عملکردي بين بخش هاي مختلف بيمارستان مطرح شد را مي توان به صورت دياگرام (3-ب ) جمع بندي نمود .

دياگرام( 2- 2 ) بخش هاي بيمارستاني
* ارتباط بخش هاي بستر
ي با بخش فيزيوتراپي بيشتر به صورت حضور فيزيوتراپ بر بالين بيمار مي باشد .
(منبع : مهندسين مشاور هفکن / پيشنهاد فني بيمارستان سوانح سوختگي تهران )
2-35 چگونگي استقرار اتاق هاي عمل
در اين باره سه الگوي متعارف به صورت زير است ( دياگرام 2-3 ) :
1 – الگوي خطي
2 – الگوي هم مرکز
3 – الگوي مجاور
از هيچ اتاق عملي نبايد بيشتر از 8 ساعت در روز استفاده شود و يک روز هفته بايد اتاق عمل به کلي براي انجام عمليات استريليزاسيون تعطيل شود .

دياگرام (2-3 الگوي استقرار اتاق هاي عمل)
(منبع : مهندسين مشاور هفکن / پيشنهاد فني بيمارستان سوانح سوختگي تهران )

2-36 بخش تشخيصي – درماني
2-36-1 بخش تشخيصي – درماني در تشکيلات بيمارستاني :
تشکيلات بيمارستاني بطور عادي تعدادي خدمات را در جهت کمک به کادر پزشکي ، در مراقبت از بيمار مقرر داشته است . خدمات ذکر شده به اين دليل ثانوي به حساب مي آيند که به صورت


0 دیدگاه

پاسخی بگذارید