انواع کم خونی | طب ایرانی

شکلای جور واجور کم خونی

شکلای جور واجور کم خونی

شکلای جور واجور کم خونی

دانستنیهای پزشکی, طب سنتی و مکمل

۴ دیدگاه
۳,۰۲۰ بازدید

کم خونی شکلای جور واجور مختلفی داره که هر کدوم به دلایل جور واجور بروز می کنن و به طور خلاصه در زیر معرفی شدن:

۱ – کم خونی به وجود اومده به وسیله فقر آهن (IDA): این نوع کم خونی از شایعترین شکلای جور واجور این بیماریه. فقر آهن وقتی بروز می کنه که بدن بدون آهن کافیه.

بدن واسه ساختن هموگلوبین به آهن نیاز داره. این حالت معمولا در اثر از دست دادن خون به دلیل مشکلاتی مثل عادت ماهانه طولانی و سنگین، زخمای داخلی، پولیپای روده یا سرطان روده بروز می کنه.

هم اینکه، رژیم غذایی بدون آهن کافی می تونه منتهی به بروز این حالت شه. در دوره بارداری هم نبود وجود آهن کافی واسه مادر و جنین موجب کم خونی از نوع فقر آهن می شه.

بدن می تونه با مصرف مود غذایی مانند گوشت گاو، صدفای خوراکی، اسفناج، عدس، سیب زمینی کباب شده با پوست و تخمه گل آفتابگردان، آهن لازم خود رو به دست آورد.

۲- کم خونی مگالوبلاستیک یا فقر ویتامین: این نوع کم خونی معمولا در اثر کمبود فولیک اسید یا ویتامین B-12 بروز می کنه. این ویتامینا به بدن در سالم نگهداشتن خون یا سیستم عصبی کمک می کنن. در این نوع کم خونی، بدن گلبولای قرمز خونی تولید می کنه که نمی تونن اکسیژن رو خوب تحویل بدن.

قرصای مکمل شامل فولیک اسید می تونن این نوع کم خونی رو درمان کنن. فولیک اسید رو هم اینکه میشه از مصرف دانه ها و بنشنا، مرکبات و آب میوه ها، سبوس گندم و بقیه غلات، سبزیجات برگ پهن و سبز تیره، گوشت پرندگان، صدف و کبد به دست آورد.

بعضی وقتا ممکنه یه متخصص نتونه تشخیص بده که دلیل این مریضی کمبود ویتامین B-12 هستش. این حالت معمولا در افراد گرفتار به کم خونی خیلی بد بروز می کنه که واقعا یه جور مریضی خود ایمنیه. نبود دریافت ویتامین B-12 کافی می تونه موجب کرخی و بی حسی دستا و پاها، مشکلات در راه رفتن، از دست دادن حافظه و مشکلات بینایی شه. نوع درمان بستگی به عامل تولید کننده مریضی داره، اما به هر حال مصرف ویتامین B-12 لازمه.

۳- بیماریای نهفته: بیماریای خاصی وجود دارن که می تونن به توانایی بدن در تولید گلبولای قرمز خونی آسیب برسانند. مثلا، افراد گرفتار به بیماریای کلیوی مخصوصا مریضایی که دیالیز می شن در برابر دچار شدن به کم خونی قرار دارن. کلیه های این بیماران قادر به ترشح هورمونهای کافی واسه تولید گلبولای خونی نبوده و موقع دیالیز هم آهن از دست میدن.

۴- بیماریای خونی ارثی: اگه در خونواده سابقه مریضی خونی وجود داشته باشه، احتمال دچار شدن به اون در افراد دیگه هم زیاد می شه. یکی از امراض خونی ارثی کم خونی گلبولای داسی شکله. به جای تولید گلبولای قرمز خونی طبیعی که خیلی راحت درون رگای خونی حرکت می کنن، گلبولای داسی شکل حرکت سختی داشته و دارای لبه های خمیده هستن. این گلبولا نمی تونن در رگای خونی ظریف به آسونی حرکت کنن و در نتیجه راه رسیدن خون به اعضای بدن رو می بندن. بدن گلبولای قرمز داسی شکل رو نابود می کنه، اما نمی تونه با سرعت کافی شکلای جور واجور طبیعی و سالم جدیدی رو تولید کنه. این موجب بروز کم خونی می شه نوع دیگری از کم خونی ارثی تالاسمیه. تالاسمی وقتی بروز می کنه که بدن ژنای خاص ای رو از دست میده و یا ژنای غیر طبیعی جور واجور از والدین به کودک ارث می رسه که به چگونگی تولید هموگلوبین تاثیر منفی می ذارن.

۵- کم خونی آپلاستیک: نوع نادری از کم خونیه و وقتی بروز می کنه که بدن به اندازه کافی گلبول قرمز تولید نمی کنه. از اونجا که این بر گلبولای سفید هم تاثیر میذاره، از این خطر بالای بروز عفونتا و خونریزیای غیر قابل توقف می شه. این حالت دلیلای زیادی داره : الف – روشای درمانی سرطانا (پرتودرمانی و شیمی درمانی)

ب- قرار گرفتن در برابر مواد شیمیایی سمی (مانند مواد مورد استفاده در بعضی حشره کش ها، رنگ و پاک کننده ها و شویندهای خونگی)

پ ـ بعضی داروها (مانند داروهای مخصوص درمان روماتیسم مفصلی)

ت- بیماریای خود ایمنی (مانند لوپوس)

ث – عفونتای ویروسی که بر تراکم استخوانی تاثیر میذاره.

نوع درمان بستگی به اندازه زیاد بودن کم خونی داره. این مریضی رو میشه با تعویض خون، مصرف دارو و یا پیوند مغز استخون درمان کرد. کم خونی واسه پیشرفت در بدن به گذشت زمان احتیاج داره. در شروع ممکنه هیچ علایمی بروز نکنه و یا علایم مریضی بسیار ناچیز باشه، اما با پیشرفت مریضی میشه تماشاگر علایمی چون خستگی، ضعف، نبود توانایی در کار و تحصیل، کاهش دمای بدن، پریدگی رنگ پوست، ضربان قلب سریع، کوتاهی تنفسا، درد سینه، سرگیجه، تحریک پذیری، کرخی و سردی دست ها و پاها و سردرد بود. تشخیص این مریضی با انجام یه آزمایش خون امکانپذیره. در صورت مثبت بودن جواب آزمایش و دچار شدن به کم خونی انجام آزمایشات دیگری هم واسه تشخیص نوع اون لازمه. انتخاب نوع درمان کم خونی بستگی به دلیل بروز اون داره. مثلا، چگونگی درمان کم خونی گلبولای داسی شکل با چگونگی درمان کم خونی به وجود اومده به وسیله رژیم غذایی بدون آهن یا فولیک اسید فرق داره. از این رو واسه کشف بهترین روش درمون باید به متخصص مربوطه مراجعه کرد.

به روشای جورواجور میشه مانع از بروز بعضی شکلای جور واجور کم خونی شد که یه سری از اونا در زیر اومده؛

۱- مصرف غذاهای شامل آهن زیاد از جمله گوشت قرمز، ماهی، مرغ، تخم مرغ، میوه های خشک شده، عدس و لوبیا، سبزیجات سبز برگ پهن مانند اسفناج، کلم و یا غلهای شامل آهن غنی شده.

۲- مصرف مواد خوراکی که جذب آهن رو در بدن زیاد می کنه مانند آب پرتغال، توت فرنگی، کلم و یا بقیه میوه ها و سبزیجات شامل ویتامین C.

۳- دوری از نوشیدن قهوه و چای همراه با وعده های غذایی چون که این نوشیدنیا جذب آهن در بدن رو سخت می کنه.

۴- کلسیم جذب آهن رو مشکل می کنه پس واسه به کار گرفتن بهترین روش واسه مصرف کلسیم به اندازه مناسب و کافی با دکتر متخصص باید مشورت کرد.

۵- اطمینان از مصرف کافی فولیک اسید و ویتامین B-12 در رژیم غذایی

۶- مشاوره با دکتر واسه خوردن قرص های مکمل آهن چون که مصرف این قرص بدون مشورت با فرد متخصص غلطه. این قرصا در دو نوع فروس و فریک ارائه می شن. جذب فروس در بدن بهتر صورت میگیره اما اثرات جانبی مانند تهوع، استفراغ و اسهال به دنبال داره با این حال این اثرات جانبی رو میشه با کمک بعضی اقدامات کم کرد، از اون جمله اینکه اول با نصف دوز تجویز شده شروع کرد و کم کم اونو به دوز کامل رساند. قرص رو در دوزهای تقسیم شده مصرف کرد. قرص رو همراه با غذا مصرف کرد و اگه یه جور از قرص آهن مشکلاتی بوجود میاره با متخصص مربوطه واسه مصرف نوع دیگه مشورت کرد.

۷- زنائی که باردار نبوده اما در سن بارداری قرار دارن باید هر ۵ تا ۱۰ سال یه بار آزمایش کم خونی بدن. این حتی در شرایط سلامت باید انجام بشه. انجام این آزمایشا باید از زمان نوجوونی شروع شه.

۸- هم اینکه زنائی که باردار نیستن و در سن بارداری قرار دارن در صورت داشتن علایمی چون عادت ماهانه شدید و طولانی، مصرف آهن کم و یا تشخیص قبلی دچار شدن به کم خونی باید هر سال آزمایش خون بدن. بیشتر ادما از راه یه رژیم غذایی سالم و منظم می تونن از غذاهای پر از آهن استفاده کنن اما بعضی افراد نمی تونه آهن کافی بدست بیارن که مهمترین این افراد دختران نوجوون و زنان در سن بارداری هستن که یا در هر عادت ماهانه خون زیادی رو از دست میدن یا بیشتر از یه بچه دارن و یا از IUD استفاده می کنه.

کودکان نوپا و زنان باردار هم در این گروه هستن. این افراد باید به طور دوره ای آزمایش کم خونی بدن و در صورت فقر آهن حتما باید با مشورت دکتر از مکملای آهن استفاده کنه که چگونگی درمان مشکل اونا رو دوش پزشکه.

.

منبع :

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *