شود.
۲-۸-۲-۲) قابل فهم بودن:
اطلاعات مندرج در صورت های مالی باید به گونه ای تهیه شود که به آسانی برای کلیه استفاده کنندگانی که آگاهی معقولی از فعالیت های تجاری و اقتصادی دارند، قابل درک وفهم باشد. در عین حال، اطلاعات پیچیده ای که جهت رفع نیازهای تصمیم گیری اقتصادی، مربوط تلقی می شود، نباید به بهانه مشکل بودن درک آن توسط برخی استفاده کنندگان از صورت های مالی حذف شود.(همان منبع)
۲-۹) ویژگی های کیفی بین المللی اطلاعات
کمیته استاندارهای حسابداری بین المللی۴۱ چارچوبی برای تهیه وارائه صورت های مالی منتشر کرده که ویژگی های کیفی صورت های مالی سودمند را مورد بحث قرار می دهد. دیدگاه های این کمیته در اغلب موارد با دیدگاه های استانداردهای حسابداری مالی مطابقت دارد. اما به نظر کمیته استانداردهای حسابداری بین المللی، قابل مقایسه بودن اهمیتی معادل مربوط بودن و قابل اتکا بودن دارد. بیانی که این واقعیت از آن ممکن است استنباط شود که قابلیت مقایسه بسیارکمتری در سطح بین المللی نسبت به سطح ملی وجود دارد. دو ویژگی کیفی دیگری که در چارچوب نظری کمیته استانداردهای حسابداری بین المللی مورد بحث قرار گرفته عبارتند از رجحان محتوا بر شکل و احتیاط.
رجحان محتوا بر شکل : به حسابداری مبتنی بر محتوا و واقعیت اقتصادی مبادلات و رویداد ها، ونه فقط بر شکل قانونی آن ها، تأکید دارد. درحالی که در مباحث هیأت استانداردهای حسابداری مالی صریحا به آن اشاره نشده، رجحان محتوا بر شکل تلویحاً اساس اصول عمومی پذیرفته شده حسابداری امریکا قرار گرفته است.
احتیاط: به اعمال مقدار معینی دور اندیشی و محافظه کاری در برخورد با عدم اطمینان های مرتبط با رویداد های آتی اشاره دارد، به ترتیبی که دارایی ها یا سود بیش از واقع و بدهی ها یا هزینه ها کمتر از واقع نشان داده نشوند.
ویژگی های کیفی برشمرده توسط IASC و FASB مبتنی بر این دیدگاه است که گزارشگری مالی به منظور ارائه اطلاعات سودمند جهت سرمایه گذاران و سایر علاقه مندان اخذ تصمیمات تخصیص منایع اقتصادی طراحی می شود. این چشم انداز خصوصاً برای شرکت هایی مربوط است که از طریق عرضه سهام خود در بورس کشورهای خارجی در سطح بین المللی به گرد آوری سرمایه (مالکانه واستقراضی) اقدام می کنند. در این دیدگاه اهمیت اطلاع رسانی به بازارهای سرمایه درمدل آنگلو ساکسون۴۲ از اهداف گزارشگری مالی قلمداد گردیده است. (نوروش، ۱۳۸۰)
۲-۱۰) محدودیت های اجرایی حاکم بر ویژگی های کیفی اطلاعات مالی
برای تهیه و ارائه اطلاعات وگزارشگری مالی چند نوع محدودیت وجود دارد که عدم توجه بموقع به آنها منجر به تصمیم گیری نادرست می شود:
۲-۱۰- ۱) بموقع بودن:
ارائه اطلاعات بموقع یکی از ویژگی های تأمین کیفی اطلاعات مالی به شمار می آید که بطور مستقیم با سودمندی تصمیم گیری مرتبط می باشد، هرگونه تاخیری نابجا در گزارش اطلاعات، ویژگی مربوط بودن را کاهش می دهد، صورت های مالی باید بگونه ای مناسب وبموقع با توجه به مزیت نسبی دردسترس استفاده کنندگان قرار گیرد، ازآن جا که اطلاعات مالی نسبت به گذشت زمان بسیار حساس میباشد وبا مرور زمان ارزش و سودمندی خود را از دست میدهد، بنابراین هرقدر زمان ارائه اطلاعات بارعایت الزامات قانونی به تاریخ وقوع رویداد مالی نزدیک تر باشد، در اتخاذ تصمیمات مالی مؤثرتر خواهد بود.
۲-۱۰-۲) فزونی منافع برهزینه:
اطلاعات حسابداری مانندکالاهای اقتصادی دارای ارزش می باشد، برخی براین باورند که اطلاعات، یک کالای مجانی است که باید بطور رایگان دراختیار استفاده کنندگان قرار گیرد، درصورتی که بطور آشکارا چنین برخوردی مناسب نمی باشد. بین هزینه تهیه اطلاعات و ارائه و مزایای حاصل ازآن غالبا همبستگی وجود دارد، مخارج تهیه گزارش های اطلاعات حسابداری نباید برمنافع حاصل از بکارگیری آن فزونی داشته باشد وتهیه اطلاعات همواره باید ویژگی مقرون به صرفه بودن آن را دارا باشد.
۲-۱۰-۳) اهمیت۴۳:
مفهوم اهمیت، نسبی است. آستانه (حد و مرز) شناخت اهمیت اطلاعات بستگی به قضاوت حرفه ای حسابداری دارد. اطلاعاتی با اهمیت تلقی می شود که در تصمیم گیری اقتصادی استفاده کنندگان صورت های مالی اثر گذار باشد، اطلاعاتی که حائز اهمیت نباشد نمی تواند معیاری برای تصمیم گیری قرار گیرد و از دیدگاه هیأت استانداردهای حسابداری مالی بعنوان یک خصوصیت کیفی اطلاعات است و بعنوان یکی از اصول و میثاقهای تعدیل کننده به شمار می آید، اما از دیدگاه استاندارد ایران، اهمیت به جای این که یک خصوصیت کیفی اصلی لازم برای اطلاعات حسابداری باشد، یک نقطه انقطاع است.
رهنمودهای لازم برای تعیین اهمیت بطور مثال در گزارشگری مالی برمبنای قسمت های مختلف طبق بیانیه شماره (۲۵) استاندارد ایران و بیانیه شماره (۱۳۱) هیأت استاندارهای حسابداری مالی بیان شده و حد و مرز (آستانه) آن ده درصد تعیین گردیده و چنانچه درآمد، سود و زیان عملیاتی و دارایی هریک از بخش ها دست کم ده درصد جمع درآمد ها، سود و زیان وجمع دارایی تمام قسمت ها اعم از برون سازمانی و درون سازمانی باشد، با اهمیت تلقی شده و کمتراز آن قابل گزارشگری نمی باشد، و…
۲-۱۰-۴) موازنه بین خصوصیات کیفی :
بکارگیری توازن بین ویژگی های کیفی اطلاعات حسابداری امری ضروری است، برخی از اطلاعات قابلیت اتکا بیشتری نسبت به مربوط بودن را دارا می باشد و برخی تضاد ها بین دو ویژگی بیطرفی و محافظه کاری وجود دارد. جانب احتیاط حکم میکند که جهت دستیابی به پاسخگویی مناسب به اهداف صورت های مالی با توجه به اهمیت نسبی، توازن بین دو ویژگی کیفی برقرار باشد. اهمیت نسبی همواره براقلام صورت های مالی تاثیر مهمی دارد. حالت مطلوب این است که میزان تعبیر و تلقی نمودن آنچه که از اهمیت نسبی برخوردار است باید براساس قضاوت حرفه ای متکی باشد.
۲-۱۱) مفهوم کیفیت سود۴۴
سود به عنوان یکی از مهم ترین معیارهای ارزیابی عملکرد و تعیین ارزش بنگاه های اقتصادی است. به دلیل وجود محدودیت های ذاتی در حسابداری ممکن است سود گزارش شده در صورت های مالی منطبق برسود واقعی بنگاه نباشد. برای حل این مشکل از مفهوم کیفیت سود کمک گرفته شده است.
برنستاین (۱۹۹۳) معتقد است، بحث کیفیت سود ناشی از نیاز به یک مبنا برای مقایسه سود واحدهای تجاری مختلف و همچنین نیاز به تشخیص اختلافات موجود در سود واحدهای تجاری مختلف به منظور اهداف ارزشیابی می باشد.
تعریف واحدی از کیفیت سود به نحوی که مورد قبول همگان ویا اکثریت باشد ارائه نگردیده است. به عبارت دیگر، کیفیت سود مفهومی نسبی است وبه دیدگاه ها و نگرش های افراد بستگی دارد. کرشنهیتر و ملومد۴۵ معتقدند یکی از دلایل تعدد تعاریف کیفیت سود، احتمالا این است که استفاده کنندگان مختلف، از اطلاعات در تصمیمات مختلفی استفاده می کنند.
“برخی کیفیت سود را به ثبات۴۶ سودآوری مربوط دانسته اند (ویژگی های سری های زمانی سود). ثبات به معنی توانایی واحد تجاری به حفظ سطح سودآوری فعلی در بلند مدت است، به عبارت دیگر سطح سودآوری فعلی نمایشگرخوبی از سود های آتی باشد. برخی کیفیت سود را به ارائه صحیح وقایع و معاملات اقتصادی تعبیر نموده اند و برخی دیگر سعی در تعریف کیفیت سود از طریق بررسی روابط بین اقلام تعهدی۴۷ و جریان وجوه نقد۴۸ داشته اند.”(هرمنز،۲۰۰۶)
دراین قسمت تعدادی از تعاریف ارائه شده از مفهوم کیفیت سود بصورت اجمالی مورد اشاره قرار می گیرد:
شیپر و وینسنت (۲۰۰۳) کیفیت سود را براساس سود هیکسی تعریف نموده اند، به عبارت دقیق تر از نظر آن ها هر چقدر سود ارائه شده به سود هیکسی نزدیکتر باشد، سود مذکور با کیفیت تر است. هاج نیز در همین حوزه فکری حرکت نموده و کیفیت سود را براساس میزان نزدیک بودن سود گزارش شده به سود واقعی تعریف نموده است. ولک (۱۹۸۹) نیز سودی را باکیفیت می داند که منطبق برسود واقعی شرکت باشد. چن وهمکاران (۲۰۰۴) کیفیت سودرا براساس توانایی سود گزارش شده در انعکاس توانایی های عملیاتی واحد تجاری تعریف نموده اند.
میکیل و همکاران کیفیت سود را براساس میزان توانایی سود های گذشته در پیش بینی جریان های نقدی آتی تعریف نموده اند. ریچاردسون و همکاران (۲۰۰۱) کیفیت سود را براساس میزان پایداری سودهای فعلی در دوره های آتی تعریف نموده اند.
روسین وهمکاران نیز اظهار می دارند، سودی که با ثبات تر باشد، باکیفیت تر است. بودی وهمکاران کیفیت سود را بدین صورت تعریف می نمایند: آن اندازه ای که انتظار داریم سطح سود گزارش شده فعلی دردوره های آتی، استمراریابد. ویلیامز، ثبات و پایداری۴۹ (به منبع ایجاد سود مستمر و غیرمستمر اشاره دارد) ومدیریت سود را به عنوان عوامل تعیین کننده کیفیت سود معرفی نموده است .
کرشنهیتر و ملومد سودی را با کیفیت دانسته اند که به ارزش شرکت در بلندمدت نزدیکتر باشد.
وایت و همکاران کیفیت سود را براساس میزان محافظه کاری بکار رفته در محاسبه سود تعریف نموده اند (محافظه کاری به معنی استفاده از آن دسته از روش های حسابداری است که مانع بیش از واقع گزارش شدن سود می گردد) و معتقدند، استفاده از روش های حسابداری محافظه کارانه منجر به ایجاد سود با کیفیت تر می شود (احتمالا به علت جلوگیری از بیش از واقع نشان دادن سطح سود آوری).
برنستاین (۱۹۹۳) سه عامل احتیاط مدیریت و حسابداران درانتخاب اصول حسابداری، منظور کردن ذخیره کافی برای حفظ و افزایش سطح سودآوری فعلی و در نهایت چرخه های اقتصادی را مؤثر برکیفیت سود می داند.
درسال های اخیر اقلام تعهدی بعنوان یکی از مهم ترین نشانگرهای کیفیت سود مورد توجه قرارگرفته است.
اسلوئن (۱۹۹۶) اثبات کرد شرکت هایی که سودی بیش از وجوه نقد عملیاتی گزارش کرده اند (حجم بالای اقلام تعهدی )، در سالهای آتی با کاهش در سود عملیاتی مواجه خواهند شد. بنابراین حجم اقلام تعهدی یک شاخص خوب برای بیان کیفیت سود است.
۲-۱۲) اهمیت ارزیابی کیفیت سود
فرانسیس وهمکاران۵۰ معتقدند که سرمایه گذاران از کیفیت سود به منظور تشخیص اطلاعات مربوط به سود استفاده می نمایند.” درنتیجه سود، مورد علاقه سرمایه گذاران فعلی و بالقوه می باشد وهم چنین در فرایند قراردادها نیز مورد توجه قرار می گیرد.” (شیپر و وینسنت، ۲۰۰۳)” مطابق با مفهوم سودمندی تصمیم که توسط FASB ارائه گردید، کیفیت سود و بصورت عام تر کیفیت گزارشگری مالی موردعلاقه کسانی است که از گزارش های مالی برای تصمیم گیری های سرمایه گذاری و انعقاد قراردادهای مختلف استفاده می کنند. علاوه بر این می توان گفت که از دیدگاه تدوین کنندگان استاندارد، کیفیت گزارش های مالی بصورت غیرمستقیم نشان دهنده کیفیت استانداردهای گزارشگری مالی میباشد. سودگزارش شده وروابط بدست آمده ازآن معمولا در قراردادهای حقوق و پاداش و

دسته بندی : No category

دیدگاهتان را بنویسید