زمانی به نحو مناسب مقایسه کرد؟
چه تغییراتی ، درصورت وجود، در خط مشی های حسابداری یا کاربرد خط مشی ها، استفاده از برآورد ها و قضاوت های مدیریت انجام شده است؟
چگونه این تغییرات در مقایسه با رویه های گذشته منجر به بهبود شده اند (یعنی کدامیک از خصوصیات کیفی مدل بهتر تأمین شده است)؟
شما به چه موارد افشای مشخصی به منظور اثبات مناسب بودن ارائه اثر تغییرات در همه دوره های گزارش شده می توانید اشاره کنید؟
چه شاخصی نشان می دهد این تغییرات توسط مدیریت به منظور دستیابی به نتایج خاص حسابداری انجام شده است؟
۲-۷-۱۱) شفافیت (صراحت و روشنی):
این خصوصیت بر قابل فهم بودن، سازمان و جامعیت اطلاعات تأکید دارد. برای تفکر در مورد شفافیت می توان این سئوال را پرسید که:
آیا اطلاعات مالی شرکت به طریق سازمان یافته ، روشن و موجز ارائه شده وبه نحو مناسب بین صراحت وکفایت توازن برقرار است؟
شرکت به چه طریقی می تواند فراتر ازحداقل الزامات مطلق، اصول پذیرفته شده حسابداری را افشا نماید؟
آیا شرکت ارائه اطلاعات مالی را به سهولت و سازمان یافته انجام میدهد (محدودیت های اصول پذیرفته شده حسابداری رادر نظر می گیرد)؟
آیا زبان مورد استفاده در گزارشهای مالی را غیر حسابداران به آسانی می فهمند؟
چگونه شرکت در گزارش های مالی از نمودارهای روشن وساده برای مفهوم تر شدن اطلاعات مالی استفاده می کند؟
آیا صورت های مالی وسایر موارد افشا (مثل گزارش هیأت مدیره) مجموعه ای جامع، منسجم و متمرکز از اطلاعات مالی را که گویای تمامی داستان باشد، تشکیل می دهد؟
۲-۸) ویژگی های کیفی اطلاعات حسابداری
بطور کلی ویژگیهای کیفی به خصوصیاتی اطلاق می شود که به موجب آن اطلاعات ارائه شده درصورت های مالی برای استفاده کنندگان در ارزیابی وضعیت مالی، عملکرد و انعطاف پذیری مالی واحد تجاری مفید واقع شود، در بیانیه شماره (۲)، هیأت استاندارد های حسابداری مالی (FASB) ویژگی های کیفی اطلاعات حسابداری را منتشر نموده است.
خصوصیات کیفی اطلاعات مالی از دیدگاه استاندارد ایران به خصوصیاتی اطلاق می شود که “اطلاعات ارائه شده در صورت های مالی می تواند درتصمیم گیری ها مفید واقع شود” برخی از ویژگی های کیفی به محتوای اطلاعات مندرج درصورت های مالی و برخی دیگر به چگونگی ارائه اطلاعات و سرانجام رعایت محدودیت های حاکم بر ویژگی های کیفی اطلاعات مالی به عنوان یک عامل فراگیر باید مورد توجه قرارگیرد.
سودمندی (مفید بودن) ویژگی های کیفی اطلاعات مالی برای تصمیم گیری:
۱) مرتبط با محتوای اطلاعات متشکل از دو خصیصه اصلی تحت عنوان مربوط بودن و قابل اتکا بودن
۲) مرتبط با ارائه اطلاعات شامل قابل مقایسه بودن و قابل فهم بودن که هر یک همراه با اجزای تشکیل دهنده آنها بطور جداگانه مورد بررسی قرار می گیرد:
۲-۸-۱) خصوصیات کیفی مرتبط با محتوای اطلاعات
۲-۸-۱-۱) مربوط بودن:
اطلاعاتی مربوط تلقی می شود که برتصمیمات اقتصادی استفاده کنندگان در ارزیابی های گذشته آنها مؤثر واقع شود. بطورکلی اطلاعاتی مربوط تلقی می شود که:
۱) ارزش پیش بینی داشته باشد (با توجه به نتایج و رویداد های گذشته، حال وآینده را پیش بینی کند.)
۲) ارزش بازخور داشته باشد (کمک کردن به استفاده کنندگان در تأیید یا تعدیل انتظارات قبلی آنان از صورت های مالی).
۳) بموقع باشد (اطلاعات قبل از این که ارزش خود را از دست بدهد باید در دسترس استفاده کنندگان قرارگیرد). (همتی،۱۳۸۴ )
میزان مربوط بودن اطلاعات مالی بین استفاده کنندگان دارای درجات متفاوت می باشد، زیرا با توجه به نیاز استفاده کنندگان اطلاعات مالی و خواست های آنان به موضوع خاص بستگی دارد، با توجه به مفهوم چارچوب نظری، اطلاعات مربوط، به افراد ذینفع کمک می کند تا رویداد های مالی گذشته، حال وآینده را مورد ارزیابی قرارداده (سودمندی در پیش بینی) و انتظارات آنان را در مورد رویداد های آتی تایید یا انتظارات قبلی را تغییر دهد.
اطلاعات در مورد رویدادهای مالی گذشته اغلب برای پیش بینی وضعیت مالی و عملکرد آتی مورد استفاده قرار می گیرد. اطلاعات مربوط قبل از اینکه اثر مفید بودن خود را از دست بدهد، باید در اختیار استفاده کنندگان قرار گیرد (بموقع بودن). بطور مثال هنگامی که شرکت ایران خودرو صورت سود و زیان مقایسه ای خود را منتشر می کند، یک سرمایه گذار بر اساس اطلاعاتی که دراختیار دارد، می تواند نتایج عملیات سال قبل را با نتایج سال جاری مقایسه نموده و این عمل مبنایی برای ارزشیابی انتظارات قبلی و برآورد نتایج سال آتی را فراهم نماید، در نتیجه اطلاعات نیز ارزش بازخور و ارزش پیش بینی را خواهد داشت.بدیهی است، بدون اطلاعات گذشته مبنایی برای پیش بینی وجود نخواهد داشت و بدون توجه به انتظارات آتی، اطلاعات گذشته، عقیم و بلا استفاده خواهد ماند.
۲-۸-۱-۲) قابل اتکا بودن:
نوعی ویژگی کیفی است که چنانچه افرادی واجد شرایط با صلاحیت مشابه به صورت مستقل (جداگانه)، ازهمان فرایند اندازه گیری تبعیت کنند، به نتایج مشابهی دست یابند، به عبارت دیگر اطلاعاتی قابل اتکاست که عاری از اشتباه و تمایلات جانبدارانه با اهمیت باشد و به طور صادقانه معرف آن چیزی باشد که مدعی بیان آن است یا به گونه ای معقول انتظار می رود بیان کند. قابلیت اتکاغالباً توجیه اصلی از بکارگیری بهای تمام شده تاریخی است، ویژگی قابلیت اتکا حاکی از آن است که ارزش های وارده بیشتر قابل اثبات (رسیدگی) بوده و مزیت بیشتری برای قابلیت رسیدگی دارند، درمقابل، مربوط بودن برای گزارشگری مالی بر ارزش های خروجی جاری و آتی تاکید دارد و چنین استدلال می شود که ارزش های جاری و آتی نسبت به ارزش های تاریخی بیشتر مربوط خواهد بود. ویژگی کیفی قابلیت اتکا حاوی مفاهیم زیر می باشد:(همان منبع)
-بیان صادقانه ،
-رعایت بیطرفی،
-رجحان محتوی برشکل،
-کامل بودن و
-احتیاط
بیان صادقانه(منصفانه): اطلاعات باید به گونه ای اندازه گیری و درصورت های مالی انعکاس یابد که ارائه کننده آنچه که بطورواقعی رخ داده است، باشد.
رعایت بیطرفی: اطلاعات نباید برای تأمین منافع گروه خاصی تهیه شود، بلکه باید بگونه ای باشد که چنانچه گروهی با صلاحیت مشابه درصورت ضرورت با همان فرایند اندازه گیری در تهیه آن اقدام نمایند به نتایج یکسانی دست یابند. به عبارت دیگر تهیه اطلاعات همراه با واقعیت و بدون جهت گیری به سمت نیازهای گروه هایی خاص (عاری از تمایلات جانبدارانه) را بیطرفی گویند.
رجحان محتوای برشکل : برخی از رویداد های مالی به گونه ای است که از نظر قانونی بعنوان یک رویداد مالی تلقی نشده، نمی توان درگزارشگری مالی منظور نمود، اما از نظرمحتوای اقتصادی و واقعیت از تمام ویژگی های یک واقعه مالی برخوردار می باشد.
بطور مثال در قرارداد های اجاره بلند مدت سرمایه ای، اموال مورد اجاره، علیرغم این که مالکیت قانونی آن در اختیار اجاره دهنده می باشد، ازآن جا که عملا مزایا ومخاطرات مالکیت به اجاره کننده انتقال یافته، بعنوان دارایی های اجاره کننده محسوب و در دفاتر ثبت می شود. بدین معنی تأکید درتعریف دارایی ها صرفاً انتقال مالکیت ازنظر قانونی نیست بلکه داشتن منافع آتی بیش از شکل قانونی اهمیت دارد.
در مفاهیم دیگر، هنگامی که شرکت سرمایه گذار بیش از ۵۰ درصد سهام دارای حق رای شرکت سرمایه پذیر را در تملک خود داشته باشد، علیرغم اینکه دو شرکت از نظر شخصیت حقوقی مجزا از هم به فعالیت ادامه می دهند، شرکت سرمایه گذار باید مجموعه اطلاعات تشکیل دهنده گروه را بعنوان یک شخصیت حسابداری یگانه تلقی، صورت های مالی تلفیقی تهیه و در اختیار استفاده کنندگان صورت های مالی قرار دهد (یعنی انعکاس رویداد ها و معاملات براساس محتوا و واقعیت اقتصادی نه صرفاً شکل قانونی آن، این ویژگی را رجحان محتوا بر شکل گویند).
کامل بودن: اطلاعات مندرج در صورت های مالی با توجه به ویژگی های کیفی اهمیت نسبی و ملاحظات مربوط به فزونی منافع بر هزینه، باید تهیه و ارائه آن کامل باشد، بدین معنی که اطلاعات حسابداری باید به شیوه ای معقول و منطقی با رعایت اهمیت نسبی و هزینه بصورت کامل تهیه و در دسترس استفاده کنندگان جهت تصمیم گیری قرارگیرد.
۲-۸-۲)خصوصیات کیفی اصلی مرتبط با ارائه اطلاعات:
الف) قابل مقایسه بودن و
ب) قابل فهم بودن.
۲-۸-۲-۱) قابل مقایسه بودن:
اطلاعات مالی واحد تجاری هنگامی می تواند قابل مقایسه باشد که نتایج اندازه گیری خاصه های مشترک پدیده های اقتصادی مورد نظر از مفاهیم، مفروضات، اصول و رویه های یکنواخت و مشابه پیروی کند. اطلاعات مالی واحدهای انتفاعی معمولا به دو شکل زیر مقایسه می شوند:
الف- مقایسه اطلاعات مالی مشابه واحدهای انتفاعی مورد نظر در یک دوره زمانی معادل، به منظور تحلیل روند ها در وضعیت مالی ونتایج عملیات گذشته به منظور پیش بینی وضعیت آتی واحد تجاری
ب- مقایسه اطلاعات مالی واحدهای انتفاعی مختلف با یکدیگر به منظور ارزیابی وضعبت مالی و نتایج عملیات گذشته یک واحد در مقایسه با سایر واحد ها.
نکته : طبق بیانیه شماره (۲) مفاهیم استاندارد مالی اطلاعات حسابداری در صورتی می تواند از قابلیت مقایسه برخوردار باشد که براساس روش ها وتکنیک های مشابه (رعایت یکنواختی) در سال های مختلف اندازه گیری و با بکارگیری رویه یکسان (ثبات رویه) نتایج، مورد بررسی قرار گیرد.
لازم به یادآوری است هرگاه رعایت یکنواختی در استفاده از مفاهیم، مفروضات، اصول و رویه ها با خصوصیات کیفی مربوط بودن و قابل اتکا بودن سازگاری نداشته باشد، ادامه استفاده از همان رویه های قبلی الزامی نخواهد بود، زیرا مدیریت واحد تجاری با توجه به شرایط محیط حسابداری میتواند برتری رویه های جایگزین مربوط و قابل اتکا را تشخیص، و بکارگیری رویه های جدید را اعمال نماید.
ثبات رویه۴۰ (رعایت یکنواختی): مفهوم ثبات رویه بدین معنی است که اندازه گیری رویداد های مالی در هر دوره با رعایت یکنواختی وبطور مستمر اعمال گردد، زیرا عدم رعایت آن، قابلیت مقایسه صورت های مالی را امکان پذیر نخواهد کرد. رعایت یکنواختی بدین معنی نیست که اندازه گیری اثرات مالی معاملات وسایر رویدادهای مشابه در هردوره مالی اساساً نبایستی تغییرکند، تحلیل گران مالی بطور مستمر به جهت اندازه گیری فعالیت های واحد تجاری براساس شرایط و وضعیت های گوناگون، ناگزیر، ازرویه های متفاوت استفاده می کنند. چنانچه بکارگیری روش جدید، اثربخشی میزان اطلاعات را افزایش دهد، شرکت ناگزیر به اعمال روش جدید می باشد. بدیهی است، هرگونه تغییر در رویه ها و اثرات ناشی از آن باید در یادداشت های همراه صورت های مالی افشا

دسته بندی : No category

دیدگاهتان را بنویسید